அரசியலமைப்பு 130-வது திருத்த மசோதா பின்னணி: 130-வது அரசியலமைப்புத் திருத்த மசோதாவை ஆய்வு செய்து வரும் கூட்டு நாடாளுமன்றக் குழு (JPC), விரைவில் தனது அறிக்கையை ஏற்றுக்கொள்ளும் என்று எதிர்பார்க்கப்படுகிறது. மசோதாவின் நோக்கம் பிரதமர், முதலமைச்சர் அல்லது அமைச்சர் ஒருவர் தொடர்ந்து 30 நாட்கள் நீதிமன்றக் காவலில் இருக்கும் பட்சத்தில், அவரைப் பதவியிலிருந்து தானாகவே நீக்குவதற்கான அரசியலமைப்பு விதியை அறிமுகப்படுத்துவதே இம்மசோதாவின் நோக்கமாகும். அரசியலமைப்பு 130-வது திருத்த மசோதா, 2025-ன் முக்கிய விதிகள் அரசியலமைப்புத் திருத்தங்கள் இம்மசோதா அரசியலமைப்பின் பிரிவு 75, பிரிவு 164 மற்றும் பிரிவு 239AA ஆகியவற்றில் மாற்றங்களைப் பரிந்துரைக்கிறது. பிரிவு 75, பிரதமர் உட்பட மத்திய அளவிலான அமைச்சரவையின் நியமனம் மற்றும் கடமைகள் தொடர்பானது. பிரிவு 164 மாநிலங்களில் உள்ள அமைச்சரவை தொடர்பான விதிகளை வழங்குகிறது. பிரிவு 239AA டெல்லியின் தேசியத் தலைநகர் பிராந்தியத்திற்கான (NCT) சிறப்பு விதிகளைக் கொண்டுள்ளது. பதவி நீக்க விதி ஐந்து ஆண்டுகள் அல்லது அதற்கு மேற்பட்ட சிறைத்தண்டனைக்குரிய குற்றங்களுக்காக ஒரு அமைச்சர் (பிரதமர்/முதலமைச்சர்/பிற அமைச்சர்கள் உட்பட) கைது செய்யப்பட்டு தொடர்ந்து 30 நாட்கள் காவலில் வைக்கப்பட்டால், பின்வருமாறு பதவி நீக்கம் செய்யப்படலாம்: மத்திய அளவில், பிரதமரின் ஆலோசனையின் பேரிலோ அல்லது நேரடியாகவோ (பொருந்தக்கூடிய வகையில்) குடியரசுத் தலைவர் மத்திய அமைச்சர்கள் அல்லது பிரதமரை நீக்குவார். மாநிலங்களில், முதலமைச்சரின் ஆலோசனையின் பேரில் ஆளுநர் மாநில அமைச்சர்களை நீக்குவார். ஆளுநர் ஒரு மாநிலத்தின் முதலமைச்சரை நேரடியாக நீக்க முடியும். யூனியன் பிரதேசங்கள் மற்றும் ஜம்மு-காஷ்மீர் ஆகியவற்றிற்கும் இதே போன்ற விதிகள் பொருந்தும்; இவை முதலமைச்சர்கள் மற்றும் அமைச்சர்களை உள்ளடக்கியவை. மீண்டும் நியமிப்பதற்கான விதி இந்த விதியின் கீழ் பதவி நீக்கம் செய்யப்பட்ட ஒரு அமைச்சரை, காவலில் இருந்து விடுவிக்கப்பட்ட பிறகு மீண்டும் நியமிக்கலாம். தற்போதைய நிலை இந்த அரசியலமைப்பு 130-வது திருத்த மசோதா ஆகஸ்ட் 2025-ல் மத்திய உள்துறை அமைச்சரால் அறிமுகப்படுத்தப்பட்டது. இது தற்போது கூட்டு நாடாளுமன்றக் குழுவின் ஆய்வில் உள்ளது.
